پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی
صفحه کاربران ویژه - خروج
مرتب سازی بر اساس
 

قطع درختانی که به‌شرط شراکت در زمین باغ در آن کاشته شده [احکام مساقات ]

پرسش : دو نفر زمینى را معامله می‌کنند به این عنوان که مالک، زمین خود را به دیگرى واگذار می‌کند براى درختکارى و دیگرى هم درخت می‌کارد قرارشان بر این بود که بعد از بزرگ شدن درختان، زمین را با درختان نصف کنند اما بعد از رحلت طرفین، ورثه درخت‌ها را قطع نموده‌اند، بعد از مدّتى ورثه مالک زمین، علیه ورثه مالک درخت شکایت می‌کنند و می‌گویند این زمین مال ماست و به‌زور زمین را از آن‌ها گرفته است آیا این کار جایز است؟
پاسخ : اگر درختان قطع شود، مالکیت هرکدام نسبت به سهم خود از زمین باقى است و هرکسی درخت‌ها را قطع کرده ضامن است.

ارکان عاریه [مفهوم عاریه ]

پرسش : ارکان عاریه را نام ببرید و آن را توضیح بدهید؟
پاسخ : ارکان عاریه سه چیز است: 1- عاریه دهنده را «معیر» می‌گویند، 2- عاریه گیرنده را «مستعیر» می‌گویند 3- مال عاریه داده‌شده را «عین مُستعاره» می‌گویند.

نحوه‌ی عاریه دادن [مفهوم عاریه ]

پرسش : آیا برای عاریه باید صیغه‌ی خاصی خوانده شود؟
پاسخ : عاريه را به دو صورت مى‏توان انجام داد نخست اين‏كه براى آن صيغه فارسى يا عربى بخواند، مثلاً بگويد: «من اين مال را به تو عاريه مى‏دهم» و او هم قبول كند؛ ديگر اين‏كه بدون خواندن صيغه، مال موردنظر را به‌قصد عاريه در اختيار ديگرى بگذارد، او هم به آن قصد بگيرد.

لازم بودن عقد مساقات [احکام مساقات ]

پرسش : به نظر حضرت‌عالی آیا مساقات از عقود لازم است یا جایز؟
پاسخ : از عقود لازم است.

تفاوت عاریه با امانت [مفهوم عاریه ]

پرسش : عاریه با امانت در چه چیزی باهم تفاوت دارند؟
پاسخ : در عاریه شخص عاریه گیرنده حق تصرف و استفاده دارد اما در امانت تنها باید آن را نگهدارد و تصرف نکند.

اختلاف طرفین بر نوع معامله [احکام طرفین عاریه]

پرسش : اگر مالک و شخصی که مال را گرفته است، اختلاف نمایند که مال به‌عنوان اجاره بوده یا عاریه، حق با چه کسی است؟ یا اگر مالک بگوید مال را به‌عنوان اجاره یا امانت‌داده است اما گیرنده‌ی مال بگوید به‌عنوان عاریه گرفته است، حق با کدام‌یک آن‌ها است؟
پاسخ : قول مالک که می‌گوید اجاره بوده است با قسم ثابت می‌شود.

تعریف عاریه [مفهوم عاریه ]

پرسش : منظور از عاریه در احکام اسلامی چیست؟
پاسخ : هرگاه انسان مال خود را در اختيار ديگرى بگذارد كه از آن استفاده كند و چيزى هم از او نگيرد، آن را «عاريه» گويند.

ماهیت عقد عاریه [مفهوم عاریه ]

پرسش : آیا عقد عاریه از عقود جایزه است؟
پاسخ : عاریه نیز مثل ودیعه عقدی جایز است که هرکدام از معیر و مستعیر هر وقت خواست می‌تواند مال را پس بگیرد یا پس بدهد.

عدم اطلاع عاریه گیرنده از غصبی بودن مال [احکام طرفین عاریه]

پرسش : اگر کسی بدون اطلاع از غصبی بودن مالی آن را عاریه بگیرد و در دست او تلف شود؛ در این صورت مالک خسارت واردشده را از چه کسی می‌تواند بگیرد؟
پاسخ : مالک می‌تواند خسارت را از شخصی که عاریه گرفته بگیرد و اگر مالك خسارت مال يا منافع آن را از عاریه گیرنده بگیرد او مى‏تواند آنچه را که به مالك داده از عاريه دهنده غاصب بگيرد، البته اين در صورتى است كه عاريه دهنده شرط ضمان نكرده باشد و چيز عاريت شده از جنس طلا و نقره نباشد.

فوت عاریه دهنده‌ای که خود عاریه گیرنده بوده [احکام طرفین عاریه]

پرسش : اگر مالی را که عاریه گرفته به دیگری عاریه دهد، درصورتی‌که عاریه کننده اول بمیرد آیا عاریه همچنان صحیح است؟
پاسخ : هرگاه چيزى را كه عاريه كرده با اجازه صاحب آن به ديگرى عاريه دهد، چنانچه عاريه كننده اوّل بميرد يا ديوانه شود و صاحب اصلى زنده باشد عاريه دوم باطل نمى‏شود.

مطلع بودن عاریه گیرنده از غصبی بودن مال [احکام طرفین عاریه]

پرسش : اگر کسی بااطلاع از غصبی بودن مالی آن را عاریه بگیرد و در دست او تلف شود؛ مالک خسارت واردشده را از چه کسی می‌تواند بگیرد؟
پاسخ : مالك مى‏تواند عوض مال را از عاریه گیرنده بگيرد و اگر به او دسترسى پيدا نكند از كسى كه مال را غصب كرده مطالبه كند و همچنين عوض استفاده‏هايى را كه عاريه كننده برده بايد بدهد.

شرایط عاریه دهنده [احکام طرفین عاریه]

پرسش : آیا برای عاریه دادن باید شرایط خاصی در فرد عاریه دهنده باشد؟
پاسخ : ديوانه و بچه نابالغ نمى‏توانند مال خود را عاريه دهند امّا اگر ولى اجازه دهد و اين كار به نفع آن‌ها باشد مانعى ندارد.

هزینه نگهداری عاریه [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : مخارج نگهداری مال عاریه‌ای بر عهده‌ی چه کسی است؟
پاسخ : به عهده گیرنده است.

شرط عدم ضمان در عاریه طلا و نقره [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : آیا می‌توان درجایی که مال عاریه‌ای طلا و نقره است شرط عدم ضمان نمود آیا چنین شرطی صحیح است؟
پاسخ : احتیاط آن است که در طلا و نقره نمی‌توان شرط عدم ضمان نمود.

مطالبه مال عاریه داده‌شده بعد از استفاده عاریه گیرنده [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : اگر شخصی زمینی را برای دفن میت عاریه داده است می‌تواند آن را پس بگیرد و نبش قبر نماید؟ در صورت عدم رضایت او آیا وارث باید رضایت او را جلب نمایند؟
پاسخ : درصورتی‌که میت در آن دفن شده است قابل پس گرفتن نیست.

اختلاف در برگرداندن عاریه [احکام طرفین عاریه]

پرسش : اگر عاریه دهنده و عاریه گیرنده در برگرداندن مال اختلاف نمایند حق با کدام‌یک است؟
پاسخ : در ادعای عدم رد به مالک قول مالک مقدم است با یمین او.

فروش مال عاریه‌ای [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : آیا مال عاریه شده را می‌توان فروخت؟
پاسخ : مانعی ندارد و به معنای فسخ عاریه است.

غصبی بودن مال عاریه گرفته‌شده [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : هرگاه عاریه گیرنده بفهمد مالی را که عاریه گرفته غصبی است تکلیفش چیست؟
پاسخ : هرگاه بعداً معلوم شود چيزى را كه عاريه كرده غصبى است بايد آن را به صاحبش برساند و اگر صاحبش را نمی‌شناسد مطابق دستور مجهول‌المالک عمل كند و درهرحال نمى‏تواند آن را به عاريه‏ دهنده بازگرداند.

به رهن گذاشتن مال عاریه‌ای [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : آيا رهن گذاشتن مال عاريه‏ توسّط عاریه گیرنده بدون اذن عاریه دهنده یا عدم اذن او بعد از اطّلاع، صحيح است يا باطل؟
پاسخ : عقد رهن بدون اذن مالك جايز نيست.

استفاده از عاریه در غیر موردتوافق [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : اگر مالی را برای کار خاصی عاریه گرفته اما آن را در غیر کار مصرف نمود این کار چه حکمی دارد؟ آیا ضامن است؟
پاسخ : درصورتی‌که شرط کرده باید به‌شرط عمل کند.

عاریه دادن مال نجس شده [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : آیا اگر مالی نجسی را عاریه می‌دهد باید عاریه دهنده را از نجاست آن مطلع نماید؟
پاسخ : اگر بخواهد آن مال را در اموری استفاده کند که پاک بودن در آن شرط است باید اطلاع دهد مثلاً اگر ظرف نجسى را براى استعمال خوردن و آشاميدن عاريه دهد، احتياط واجب آن است كه نجس بودن آن را به كسى كه عاريه مى‏دهد بگويد، همچنين اگر لباسى را براى نماز عاريه دهد.

زمان برگرداندن مال عاریه داده‌شده [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : آیا عاریه دهنده یا عاریه گیرنده می‌تواند هرزمانی که اراده کردند مال را پس بگیرد یا بازگرداند؟
پاسخ : كسى كه چيزى را عاريه داده هر وقت بخواهد مى‏تواند آن را پس بگيرد، عاريه گيرنده نيز مى‏تواند آن را پس دهد.

عاریه دادن حیوان [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : آیا عاریه دادن حیوانات برای استفاده از نمائات و منافع مشروع آن جایز است؟
پاسخ : عاریه دادن گوسفند براى استفاده از شير و پشم آن و عاريه دادن حيوانات ديگر براى منافع مشروع آن‌ها صحيح است.

عاریه دادن مال عاریه‌ای [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : آیا می‌توان مالی که عاریه گرفته‌شده را به دیگری عاریه داد؟
پاسخ : هرگاه چيزى را كه عاريه كرده با اجازه صاحب آن به ديگرى عاريه دهد عاریه داده‌شده صحیح است.

آگاهی به جزئیات عقود شرعیه بانک ها [احکام سپرده ها ]

پرسش : آیا صرف امضا کردن یا قبول کلیّه شرایط عقود شرعیه با بانک ها به طور شفاهى با آن که از خصوصیّات و عناوین شرعیّه آگاهى ندارند، سبب تحقّق عقود مذکوره و مشروعیّت آنها مى شود؟ یا لازم به تفهیم و تفهّم از طرف بانکها یا متعاقدین مى باشد؟ آیا لازم است از جزئیات بعد از وکالت نیز آگاهی پیدا کرد؟
پاسخ : هرگاه وکالت مطلقه به بانکها بدهد که پول او را طبق عقود شرعیّه به کار گیرد و سود حاصل را به او بدهد اشکال ندارد و آگاهى به جزئیات بعد از وکالت مطلقه لازم نیست.

تکلیف مال عاریه‌ای در صورت فوت یا دیوانه شدن صاحبش [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : تکلیف مال عاریه داده‌شده بعد از مرگ و یا دیوانه شدن عاریه دهنده چه می‌شود؟
پاسخ : هرگاه عاريه دهنده بميرد بايد چيزى را كه عاريه شده به ورثه او بدهند و اگر عاريه دهنده ديوانه شود بايد آن را به ولی او داد.

حکم سپرده گذاری به نیت شرکت در قرعه کشی و دریافت جایزه [احکام سپرده ها ]

پرسش : سپرده گذاری به نیت شرکت در قرعه کشی و دریافت جایزه چه حکمی دارد؟
پاسخ : در بانک های اسلامی اشکالی ندارد و در بانک های غیر اسلامی در صورتی که از بانک های کشورهای محارب نباشد اشکالی ندارد.

رعایت عقود شرعیه و اعتماد به گفته بانک [احکام سپرده ها ]

پرسش : آیا می توان به گفته بانک مبنی بر این که شرایط عقود شرعیه را رعایت می کند اعتماد کرد؟
پاسخ : اگر آنها ادعا می کنند که ما رعایت می کنیم می توانید بپذیرید، ما بارها با مسئولین بانک صحبت کردیم و حتی آیین نامه بانک بدون ربا را از آنها گرفته ایم و در جلساتی مورد بحث و بررسی قرار داده ایم. معامله با بانکها (دادن سپرده به آنها) طبق عقود شرعیه اشکالی ندارد مگر اینکه یقین داشته باشید که طبق عقود شرعیه عمل نمی شود.

عاریه دادن مال اجاره‌ای [احکام مال مورد عاریه ]

پرسش : آیا مستأجر می‌تواند چیزی را که اجاره کرده عاریه بدهد؟
پاسخ : چيزى را كه منفعتش مال انسان است، مثلاً آن را اجاره كرده، مى‏توان عاريه داد، به‌شرط اینکه حقّ واگذارى به ديگرى داشته باشد.
تعداد صفحات : 688